Eskişehir Lokantacılar ve Kasaplar Esnaf Odası (ESLOK) Yönetim Kurulu Başkanı Murat Arnik, hafta sonu Kentpark’ta yaşanan konser iptalleri, vatandaşların maddi kayıpları ve alanda denetimsiz ticari faaliyet iddialarına ilişkin açıklama yaptı. Arnik, konserlere karşı olmadıklarını; itirazlarının yerel esnafı mağdur eden, denetimsiz ticarete yönelik olduğunu vurguladı.

Arnik, binlerce vatandaşın zarar görmesini, stant açanların kamuoyuna yansıyan şikâyetlerini ve Eskişehir’in bu şekilde gündeme gelmesini “kabul edilemez” bulduğunu belirterek, olayın “organizasyonda aksaklık yaşandı” sözleriyle geçiştirilemeyeceğini söyledi. Konser izinlerinin, toplanan paraların ve yerine getirilmeyen taahhütlerin hesabının açıklığa kavuşturulmasını istedi.

“Alan konser için mi, festival için mi verildi?”

ESLOK Başkanı, Büyükşehir Belediyesi’nde izni veren yetkiliye yönelik sorularını sıraladı: Konser alanı hangi sözleşmeyle, kime ve hangi faaliyetler için kiralandı? Denetim için şikâyet ve mağduriyet mi bekleniyordu? Konser izni, içeride ücret karşılığı stant kiralanmasını ve gıda satışını kapsıyor mu? Kapsıyorsa şartları neler, kapsamıyorsa sözleşme dışı faaliyete nasıl müdahale edildi?

Arnik, “Bir sanatçı getirip konser düzenlemek, içeride sınırsız ticari faaliyet yürütme hakkı veremez” dedi. Organizasyonu üstlenen şirket, sahada fiilen yöneten kişiler ve stant ücretlerini toplayanların kimliğinin; şehir dışından gelen satıcıların ticari belgelerinin kim tarafından doğrulandığının kamuoyuna açıklanmasını istedi.

Maliye ve ilgili kurumlara çağrı

Basına yansıyan şaibeler, onlarca şikâyetçi ve binlerce mağdur varken faturanın Eskişehir’e ve kayıtlı esnafa kesilmemesi gerektiğini savunan Arnik, Gelir İdaresi Başkanlığı’nın işin peşini bırakmaması gerektiğini söyledi. Vergi idaresinin organizatör ve satıcı kayıtlarını, stant kiralarını, satış gelirlerini, fatura düzenini ve IBAN/banka tahsilatlarını incelemesini; ilgili kurumların ruhsat, faaliyet izni, gıda işletmesi kayıt belgesi, ürün faturaları ve izlenebilirliği kontrol etmesini talep etti. Şehir dışından gelen satıcıların kayıtlarının ayrıntılı incelenmesi ve idari cezaların gündeme gelmesi gerektiğini belirtti.

Yerel esnafa farklı muamele iddiası

Arnik, Eskişehir Esnaf ve Sanatkârlar Odaları Birliği’ne bağlı sekiz oda olarak yerel esnafın katılacağı bir etkinlik için Büyükşehir Belediyesi’ne başvurduklarını; vergi levhası, gıda işletmesi kayıt belgesi ve iş yeri ruhsatı istendiğini, şartları yerine getirmeye hazır olmalarına rağmen talep ettikleri alana onay verilmediğini, başka alanlara yönlendirildiklerini anlattı.

Aynı bürokrata şu soruyu yöneltti: Yerel esnafla panayır düzenlemek istendiğinde konulan şartlar, konser alanındaki ticari organizasyonlara da uygulanıyor mu? Başvurular hangi ölçütlerle değerlendiriliyor? Yerel esnafın katılımı neden aynı açıklıkla desteklenmiyor? “Bizden istenen belgeler diğer satıcılardan da istenmişse kontrolleri açıklayın. Farklı uygulama varsa gerekçesini ortaya koyun. Talebimiz ayrıcalık değil, eşit uygulamadır.”

“Konser, denetimsiz rantın kılıfı olamaz”

Kültür-sanat etkinliklerinin, sorumluluk üstlenilmeden gelir elde edilen denetimsiz rant alanına dönüşmemesi gerektiğini vurgulayan Arnik, şeffaflık ve denetim yoksa bedeli vatandaş ile kayıtlı esnafın ödeyeceğini söyledi. Kayıtlı esnafın kira, personel, sigorta, vergi, enerji ve hijyen giderlerini karşıladığını, istihdam ve katma değer yarattığını; aynı yükümlülükleri yerine getirmeyen faaliyetler karşısında alın terinin korunması gerektiğini kaydetti.

Halk sağlığı ve 7/24 denetim

Bir AVM deposu, garajı, bahçesi veya özel alanın kiralanmasının ticaretin denetimini ortadan kaldırmadığını belirten Arnik, özel mülk ya da hafta sonu gerekçesiyle denetim boşluğu oluşmaması gerektiğini savundu. Cuma başlayıp pazar gecesi biten organizasyonlarda denetimin pazartesiye bırakılmasının önleyici denetim olmadığını; kontrollerin etkinlikten önce başlaması, akşam ve hafta sonu sürmesi, gerektiğinde 7 gün 24 saat yapılması gerektiğini söyledi. Elektrik, soğuk zincir, hijyen, yangın ve güvenlik koşullarının birlikte değerlendirilmesini istedi.

Valilik koordinasyonu çağrısı

Arnik, “Geçmiş olsun demek yetmez” diyerek Valilik koordinasyonunda kaymakamlıklar, Büyükşehir ve ilçe belediyeleri, vergi idaresi, İl Tarım ve Orman Müdürlüğü, Ticaret İl Müdürlüğü, emniyet ve meslek kuruluşlarının ortak hareket etmesini önerdi. Her etkinlik için önceden yazılı görev paylaşımı, denetim takvimi ve sorumlu birimlerin belirlenmesini; satıcı listelerinin ilgili kurumlara sunulmasını istedi.

Organizatörlerin mali yeterliliği ve altyapı taahhütlerinin önceden incelenmesini, sözleşmelere teminat ve iptal halinde iade güvencelerinin konulmasını, vatandaş ve stant sahipleri için muhatabı belli başvuru süreci oluşturulmasını talep etti. “Kamu yararı, halk sağlığı ve esnafın hakkı, denetimsiz kazanç arayışlarına feda edilemez.”

Konserlere destek, usulsüzlüğe hayır

Arnik, konserlerin şehrin sosyal hayatını ve ekonomisini canlandırmasını desteklediklerini; lokanta, kafe ve restoranların bu hareketlilikten yararlanmasını istediklerini belirtti. Yerel esnafla iş birliği içinde organizasyon yapan Ahmet Can Akdemir’e teşekkür etti. Çağrılarının tek bir firmaya değil, Eskişehir’deki benzer tüm organizasyonların işleyişine yönelik olduğunu söyledi.

Odanın yetkileri çerçevesinde belgeye dayalı idari ve hukuki başvurular yapacaklarını, sonuçlarını takip edeceklerini açıklayan Arnik, “Eskişehir esnafı sahipsiz değildir. Esnafımızın emeğini, vatandaşımızın sağlığını ve Eskişehir’in itibarını korumakta kararlıyız” dedi.